EINDHOVEN - Een gezondere voedselomgeving vraagt om een eerlijke beoordeling van alle aanbieders. Met die boodschap brengt ProFri hun manifest opnieuw onder de aandacht van media en beleidsmakers als reactie op recente publicatie van de Voedseldrukmonitor van Amsterdam UMC en de Universiteit van Amsterdam.
"Kijk ook naar prijs, verkoopvolume en wat mensen daadwerkelijk kopen en eten, is de oproep van de vakvereniging."
Verder kijken
Nieuw onderzoek naar de voedselomgeving, zorgen over jongeren en opnieuw de snackbar als herkenbaar gezicht van het probleem. De berichtgeving van de afgelopen dagen laat zien waarom het ProFri-manifest nog altijd nodig is, aldus ProFri.
Leiden en andere gemeenten dringen aan op een Voedselwet die meer mogelijkheden moet bieden om nieuwe ongezonde voedselaanbieders te weren. Aanleiding is de Voedseldrukmonitor van Amsterdam UMC en de Universiteit van Amsterdam. Die brengt de voedselomgeving in tien gemeenten in kaart en kijkt naar 31 typen verkooppunten, waaronder supermarkten, bakkers, lunchrooms en fastfoodzaken.
Dat brede perspectief is nodig, meent ProFri. “Maar zodra vooral snackbars in de koppen en discussies verschijnen, ontstaat opnieuw het beeld dat juist onze branche de oorzaak van het probleem is. Die conclusie kun je uit een onderzoek naar de gehele voedselomgeving niet zomaar trekken.” Wie de voedselomgeving rond scholen wil verbeteren, moet verder kijken dan het bord boven een frituurzaak. Waar kopen jongeren hun eten en drinken? Wat kiezen zij, hoeveel kopen ze en hoe vaak? Die vragen verdienen onderzoek bij alle aanbieders, waaronder supermarkten. Zonder inzicht in het daadwerkelijke koop- en eetgedrag blijft onduidelijk hoeveel het weren van een bepaald type verkooppunt oplevert.
Geen werkelijk verkochte hoeveelheden
Ook bij de scores zelf past een kanttekening. De monitor combineert een beoordeling van het aanbod met het aantal verkooppunten en hun nabijheid. De werkelijk verkochte hoeveelheden worden niet rechtstreeks meegewogen. De onderzoekers erkennen die beperking. In het rapport staat dat winkelgrootte, omvang van het aanbod en marktaandeel geen afzonderlijk gewicht krijgen. Voor prijs en betaalbaarheid zijn volgens hen aanvullende indicatoren nodig.
Bijvoorbeeld de vergelijking tussen supermarkten en frituurzaken. “Een grote supermarkt kan naar verhouding meer gezonde producten aanbieden en tegelijkertijd in absolute aantallen veel meer snacks, snoep en frisdrank verkopen. Een gunstiger score voor een type verkooppunt vertelt dus nog niet hoeveel van zulke producten er via de kassa bij consumenten terechtkomen.”
Ook het verschil in omzet en schaal verdient daarom aandacht. Omzet alleen bewijst niet hoeveel ongezond voedsel een sector verkoopt: supermarkten verkopen immers ook gezonde voeding en andere producten. Maar wie de bijdrage van verschillende verkoopkanalen aan het eetpatroon wil vergelijken, moet ook hun verkoopvolume en de daadwerkelijke consumptie onderzoeken.
Meer kilocalorieën voor dezelfde prijs
Prijs hoort bij die vergelijking. Voor ongeveer de prijs van één kroket in een cafetaria kan een consument in de supermarkt een doosje van vier kopen. Die moeten thuis nog worden bereid, maar het voorbeeld illustreert wat we bedoelen met goedkopere kilocalorieën. Het betekent niet automatisch dat iemand ook alle vier de kroketten opeet. Het maakt wel duidelijk waarom betaalbaarheid onderdeel moet zijn van de beoordeling. Zeker wanneer het gaat over consumenten met een beperkt budget, is de vraag hoeveel eten zij voor hun geld kunnen kopen relevant.
Ons manifest
Met het ProFri-manifest vroeg ProFri in 2021 al om een eerlijke beoordeling van de frituurbranche. Het document benoemt de verschillen in verkoopvolume en prijs tussen supermarkten en frituurzaken. Ons pleidooi om die factoren mee te wegen, maakt dus al jaren deel uit van onze visie.
ProFri staat voor vakmanschap, veiligheid en verantwoordelijkheid. Het manifest vraagt tevens erkenning voor de sociale rol van frituurzaken in wijken en dorpen. Wij willen als gesprekspartner bijdragen aan een gezondere voedselomgeving. “Onze branche verdient een eerlijke beoordeling. Een gezondere voedselomgeving vraagt om meer dan telkens dezelfde zondebok.”
Bron: Out.of.Home Shops
