Brancheorganisatie Esigbond waarschuwt voor verdere groei illegale handel

Het kabinet rekent voor 2029 op 75 miljoen euro aan belastinginkomsten. De Esigbond verwacht echter dat tegen die tijd hooguit 6 tot 7 miljoen euro haalbaar is. Daarmee zou de overheid dus volgens de brancheorganisatie haar inkomsten met ongeveer 90% overschatten. De opeenstapeling van maatregelen dreigt de legale verkoop van e-sigaretten vrijwel onmogelijk te maken.

Niet realistisch
Op basis van de huidige legale verkoopcijfers zou volgens de Esigbond een opbrengst van maximaal 20 miljoen euro realistischer zijn wanneer het voorgestelde Europese belastingtarief van 0,36 euro per milliliter wordt gehanteerd. Maar zelfs die berekening houdt onvoldoende rekening met de verdere beperkingen die de sector te wachten staan: volgend jaar worden neutrale verpakkingen ingevoerd en liggen er plannen om ongeveer 80% van de verkooppunten voor e-sigaretten te laten verdwijnen. Daarnaast geldt sinds 2024 een verbod op andere smaken dan tabak. Volgens de Esigbond hebben deze maatregelen de legale markt al sterk verkleind en zal de verkoop verder afnemen.

"De overheid rekent op 75 miljoen euro aan inkomsten uit de markt die zij zelf steeds verder beperken. Dat is dus niet realistisch. Op basis van de huidige ontwikkelingen verwachten wij dat hooguit 6 tot 7 miljoen euro per jaar haalbaar is. Maar met meer beperkingen, het falende handhavingsbeleid en geen effectieve handhaving wordt ook de illegale handel alleen maar aantrekkelijker", aldus Emil ’t Hart, voorzitter van de Esigbond.

Zorgwekkende cijfers
Uit het in april verschenen onderzoek Donkere Wolken van Bureau Beke, uitgevoerd in opdracht van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS), blijkt dat 87% van de e-sigaretten inmiddels al in het buitenland of zelfs illegaal wordt verkocht. Van de 10- tot 18-jarigen die vapen, gebruikt 98% een illegale vape. Zij kopen dat vooral via dealers, familie en vrienden en sociale media. Van de 18- tot 28-jarigen die vapen gebruikt 93% een illegale vape. "De overheid weet uit eigen onderzoek dat de illegale handel de markt domineert en dat specifiek de jeugd, die beschermd moet worden, niet geraakt wordt door nieuwe maatregelen. Toch wordt gesproken over maatregelen die de legale producten duurder en moeilijker verkrijgbaar maken. Daarmee wordt het prijsverschil met illegale aanbieders en ook de mogelijkheden om überhaupt een product te kopen alleen maar groter. De overheid bestrijdt de zwarte markt niet, maar zorgt ervoor dat die verder kan groeien." Volgens de Esigbond is dit extra zorgelijk, omdat illegale verkopers zich niet houden aan de Nederlandse wetten voor productveiligheid, nicotinehoeveelheid of een leeftijdscontrole.

50-plusser keert terug naar sigaret
De Esigbond waarschuwt daarnaast voor de gevolgen voor volwassen rokers. E-sigaretten zijn aanzienlijk minder schadelijk dan traditionele sigaretten doordat er geen tabak wordt verbrand. De ingrediënten die in Nederland worden gebruikt, zijn bepaald door het RIVM. Uit wetenschappelijk onderzoek van onder meer de Amerikaanse FDA en Cochrane blijkt dat nicotinehoudende e-sigaretten effectiever kunnen zijn bij het stoppen met roken dan traditionele nicotinevervangende middelen. "Het is moeilijk uit te leggen dat de overheid enerzijds wil dat mensen stoppen met roken, maar anderzijds een minder schadelijk alternatief steeds verder beperkt. Als alternatieven duurder of moeilijker verkrijgbaar worden, bestaat het risico dat mensen blijven roken of terugkeren naar sigaretten, hetgeen voor 50-plussers nu al het geval is."

Oproep
De Esigbond roept minister Sophie Hermans op om de gevolgen van de bestaande en aangekondigde maatregelen te onderzoeken voordat verdere besluiten worden genomen. Daarbij moet volgens de brancheorganisatie niet alleen worden gekeken naar belastinginkomsten, maar vooral naar de illegale handel, de bescherming van minderjarigen en de beschikbaarheid van minder schadelijke alternatieven voor volwassen rokers.

Bron: Out.of.Home Shops