GOUDA – Achter de deur van D.G. Van Vreumingen schuilt een wereld die al sinds 1836 nauwelijks is veranderd. In de Goudse tabaksspeciaalzaak gaan historie en gedreven ondernemerschap naadloos samen. Eigenaar Marco van der Horst waakt over het erfgoed van de oudste tabakszaak van Nederland, terwijl hij zich tegelijk staande houdt in een branche die onder toenemende druk staat.
Het is net een tijdmachine: zodra je tabaksspeciaalzaak D.G. Van Vreumingen in Gouda binnenstapt, begeef je je in de 19e eeuw. In het rijksmonumentale pand is de oudste tabakszaak van Nederland te vinden, die zich daar in 1836 vestigde. Het gebouw zelf stamt uit 1356. Hoewel de meesten de winkel bezoeken om hun rookwaren te kopen, is er nog voldoende aandacht voor de historie van het bedrijf en pand. Dat vertelt de huidige eigenaar, Marco van der Horst. Hij nam de zaak zes jaar geleden over, na vijf jaar in gesprek te zijn geweest met de vijfde generatie van het bedrijf. “Alle boekhouding vanaf 1836 ligt er nog, evenals de Goudse pijpen uit oude tijden, snuiftabakspotten en weegschalen. Het is net een tijdscapsule”, lacht Van der Horst. Een gedeelte van de geschiedenis is tentoongesteld in de tabakszaak, de rest gaat naar het Nationaal Archief om de historie veilig te stellen. De geschiedenis van de tabakszaak en het pand zijn dan ook hetgeen waarmee Van der Horst zich onderscheidt van andere tabaksondernemers. Zes jaar geleden nam hij met de overname een bundel aan kennis mee, gezien zijn werkverleden. Hij heeft altijd in de tabaksbranche gewerkt, van Imperial Tobacco tot Lekkerland, en had een eigen Primera-vestiging. Hij had zelfs een sigarenbus als verkooppunt, maar gezien de veranderende wet- en regelgeving heeft hij daar afscheid van moeten nemen.
Onderscheidend vermogen
Het historische pand is niet het enige waar D.G. Van Vreumingen zijn bekendheid aan dankt. “We doen altijd moeite voor onze klanten, bijvoorbeeld als ze vragen naar een bepaald product. Dan kijk ik of en hoe ik eraan kan komen. Ik beantwoord alle mails die we krijgen, al is het midden in de nacht. Sommige ondernemers doen dat niet. Die openen ’s ochtends de deur en wachten achter de toonbank tot klanten binnenkomen. Zo werkt ondernemen niet. Je moet zelf de drive vinden om te werken, want niemand zegt wat je moet doen en wanneer de ramen gezeemd moeten worden. Als je die drive niet kan vinden, moet je in loondienst gaan”, stelt de ondernemer die juist het type is van ‘vol gas er tegenaan’. Alle tijd en energie die hij de afgelopen jaren in het bedrijf heeft gestopt, wordt beloond. “Stiekem is het niet heel moeilijk. Klanten verwachten dat je zaak open is bij alle weersomstandigheden, dat je voldoende voorraad hebt én een beetje aardig bent. Dat waarderen ze het meest. Sommige van mijn klanten komen vanuit Zoeterwoude op de fiets, omdat ze weten dat ze bij ons altijd terecht kunnen. Het is de service die je biedt en waarvoor ze terugkomen.”
Om zeep helpen
Van der Horst is aangesloten bij de Tobacconist, een samenwerking van tabaksconnaisseurs. Voor de ondernemer is dit, net als formulehuis Convenience Concept, belangrijk in zijn werk. “Het geeft houvast, want je staat samen. De marges zijn iets omhoog gegaan, maar het is voor velen moeilijk overleven. Wij verkopen gelukkig veel sigaren, dat is een zesde van onze omzet en de helft van de winst. Het is de vraag hoe dat wordt als de overheid de wetgeving gelijk trekt met die van sigaretten, want daar wordt in de wandelgangen over gesproken. Dan heb je mijns inziens geen branche meer in 2032. De branche wordt dan voor die tijd al om zeep geholpen”, geeft de ondernemer aan. Hij kijkt dan ook argwanend naar de huidige tabaksbranche en ziet weinig goede ontwikkelingen. “We hebben een overheid die fungeert als onbetrouwbare partner en de regels tijdens het spel zonder overleg verandert. Als je vraagt wie de grootste bedreiging vormt voor de tabaksbranche, dan is dat de overheid”, zegt Van der Horst stellig. Toch laat hij zich hierdoor niet uit het veld slaan. “De ervaring leert dat we moeten afwachten, die achterlijke regels ebben wel weer weg.” Hij heeft in de afgelopen periode alle Kamerleden aangeschreven met zijn visie op de tabaksbranche en aangeboden om zijn verhaal te vertellen, maar heeft slechts van twee een reactie gekregen dat zij erop terugkomen. “Als ze écht iets willen, moeten ze praten met de branche”, zegt Van der Horst duidelijk. Hij heeft het daarbij ook over het ontbreken van een vergunningstelsel, bijvoorbeeld door een vakdiploma, exploitatievergunning en een Bibob-onderzoek. Hij vervolgt: “Zo kun je de verkoop van tabak veel meer reguleren en de kwaliteit van de branche vergroten.”
Artikel gaat verder onder de foto ↓
Levensgenieters
De meeste ontwikkelingen in de branche, waaronder de veranderende wet- en regelgeving, zijn nadelig voor de tabaksondernemer. Van der Horst benadrukt vooral hetgeen dat hem energie geeft. “Het klinkt allemaal heel negatief, maar in de basis werken we natuurlijk met een heel mooi product. Nee, het is niet goed voor je, maar het valt in dezelfde categorie natuurproducten als whisky, wijn, koffie en thee. Ik heb onlangs een bezoek gebracht aan Cuba, waar ik weer met eigen ogen heb gezien met hoeveel toewijding er wordt gewerkt. Dat doen ze echt met passie en dát wil je overbrengen naar de klanten. Daarnaast zie ik dat Nicaragua en de Dominicaanse Republiek in de lift zitten qua producten en vernieuwingen, dat vind ik een leuke ontwikkeling”, aldus Van der Horst. De sfeer binnen de branche is voor hem ook van belang als het gaat om plezier hebben in je werk. Hij vervolgt: “Er is onderling geen haat en nijd. Als een klant vraagt om een product dat ik niet heb, dan ga ik rondbellen en stuur ik hem of haar door naar een van mijn collega-tabaksondernemers. Klant blij, ondernemer blij. De omgang met elkaar is echt heel goed, we delen dezelfde passie.” Zijn plezier haalt hij uit de adviserende rol die hij heeft richting zijn klanten. “Zij komen bij mij om te vragen welke sigaar ze moeten roken als ze dit weekend gaan barbecueën en whisky drinken. Het is mooi om daar tips voor te geven. Bovendien: rokers zijn levensgenieters, dus zeker leuke mensen”, lacht Van der Horst.
Dit artikel verscheen eerder in Out.of.Home Shops. Abonneren? Klik hier.